EMDR

Wat is EMDR

EMDR staat voor “Eye Movement Desensitization and Reprocessing” en is een volwaardige en effectieve therapeutische methode. Letterlijk vertaald betekent het: “door oogbeweging opnieuw beleven van de ingrijpende gebeurtenis(sen), deze verwerken en ontlading van de emotionele reacties “. Iedere gebeurtenis die als herinnering een blijvend negatief effect op iemands leven heeft wordt traumatisch genoemd. Typisch voor een traumatische herinnering zijn de heftige emoties, de levendige beelden en de fysieke reacties daarop. Deze herinneringen worden telkens weer geactiveerd in situaties die lijken op die tijdens de traumatische gebeurtenis. Zo kan later een geluid dat je hoort, een geur die je ruikt of een beeld dat je ziet de beelden en de gevoelens aan die gebeurtenis weer levendig terug brengen.Inclusief alle lichamelijke reacties van toen.

Behandelmethode

Deze behandelmethode wordt in Nederland bij volwassenen toegepast sinds 1994 en bij kinderen en jongeren sinds 2000. Bij EMDR worden elementen van verschillende gangbare therapievormen gecombineerd met beurtelings stimulatie van beide hersenhelften. Zo wordt de informatieverwerking in de hersenen gestimuleerd.

Wanneer EMDR?

EMDR kan worden toegepast om de vastgelopen verwerking van traumatische ervaringen weer op gang te helpen. Bepaalde ervaringen kunnen diep ingrijpen in het leven van mensen. Een groot deel van de getroffenen ‘verwerken’ deze ervaringen op eigen kracht. Bij anderen ontwikkelen zich psychische klachten:

Prikkelbaarheid

Woede-uitbarstingen

Concentratiestoornissen

Overmatige waakzaamheid

Buitensporige schrikreacties

Moeite met in- of doorslapen

Negatief zelfbeeld

Nachtmerries of flashbacks

Beperkt uiten van affect

Hulpeloosheid of walging

onstabiliteit in de emotionele beleving

Kinderen kunnen ook extra aanhankelijk zijn of lichamelijke klachten hebben zoals hoofd- of buikpijn. Uitgangspunt is telkens dat deze klachten zijn ontstaan als gevolg van een of meer beschadigende ervaringen. De belangrijkste insteek van de EMDR therapeut is de cliënt te helpen herinneringen aan de gebeurtenissen te verwerken, met de bedoeling daarmee de klachten te verminderen of te laten verdwijnen.

Hoe werkt EMDR?

Dat EMDR werkt bij trauma’s lijdt geen twijfel. Er bestaan inmiddels 21 gecontroleerde onderzoeken naar effectiviteit van EMDR. Dit maakt EMDR op dit moment de meest geëvalueerde behandeling op het gebied van trauma. Kort geschetst houdt de geprotocolleerde behandeling het volgende in: De therapeut zal vragen aan de nare belevenis terug te denken inclusief de bijbehorende beelden, gedachten en gevoelens. Eerst gebeurt dit om meer informatie over de traumatische beleving te verzamelen. Daarna wordt het verwerkingsproces opgestart. Door het met de ogen volgen van de hand van de therapeut of bilaterale audio stimulatie (klikjes via de koptelefoon) wordt het informatieverwerkingssysteem in de hersenen gestimuleerd.

De EMDR procedure brengt doorgaans een stroom van gedachten en beelden op gang, maar soms ook gevoelens en lichamelijke sensaties. De cliënt wordt na elke set oogbewegingen gevraagd zich te concentreren op de meest opvallende verandering, waarna er een nieuwe set volgt. De aangeboden sets oogbewegingen of geluiden zullen er langzamerhand toe leiden dat de herinnering haar kracht en emotionele lading verliest.

Wat doet EMDR?

Hoe EMDR precies werkt is nog onduidelijk. Een mogelijke verklaring voor de effecten van EMDR is dat de procedure leidt tot versnelde informatieverwerking. Denkbaar is dat combinatie van het sterk denken aan de traumatische gebeurtenis en de aandacht voor de afleidende stimulus ervoor zorgt dat het natuurlijk verwerkingssysteem wordt gestimuleerd. Een wisselwerking tussen de twee hersenhelften die door deze methode gestimuleerd wordt waardoor verstand en gevoel geïntegreerd worden, is een andere veronderstelling waarom deze methode werkt.

Zijn er ook nadelen?

Na afloop van een EMDR therapie kunnen de effecten nog even doorwerken. Dat is natuurlijk goed. Toch kan dit in sommige gevallen de client het idee geven de regie kwijt te zijn. Bijvoorbeeld als er nieuwe beelden of gevoelens naar boven  komen. Vaak is het dan een gerustelling om te weten dat dit in de regel niet langer dan drie dagen aanhoudt. Daarna is er als het ware een nieuw evenwicht ontstaan. Het is aan te bevelen een dagboekje bij te houden en op te schrijven wat er naar boven komt. Deze dingen kunnen dan in de volgende zitting aan de orde komen.